Dodaj do listy

Mitochondria – budowa, funkcja, pochodzenie

Budowa mitochondriów

Mitochondria to organella o kształcie zwykle owalnym, mogą też być kuliste lub nieregularne. Ich wnętrze wypełnia macierz mitochondrialna (matriks). Otoczka mitochondriów jest dwuwarstwowa. Zewnętrzna błona jest gładka i łatwo przepuszcza wiele substancji na zasadzie transportu biernego. Błona wewnętrzna stanowi barierę, przepuszczającą jedynie wybrane związki. Pomiędzy błoną zewnętrzną a wewnętrzną znajduje się przestrzeń międzybłonowa. Błona wewnętrzna tworzy uwypuklenia, tworzące w matriks Matriks matrix - bezpostaciowa, koloidalna substancja wypełniająca wnętrze mitochondrium. Znajdują się w niej liczne enzymy cyklu Krebsa oraz mitochondrialne DNA, RNA i rybosomy, jak również szereg pośrednich metabolitów... Czytaj dalej Słownik biologiczny mitochondrialnej tzw. grzebienie. Na tych grzebieniach znajdują się buławkowate wypukłości.

Funkcja mitochondriów

Mitochondria to organella silnie wyspecjalizowane. Stanowią miejsca produkcji energii dla komórki i są przystosowaniem do przemian oddechowych z udziałem tlenu. Energia wytwarzana w mitochondriach magazynowana jest w postaci wysokoenergetycznych wiązań w związku zwanym ATP. Podstawą procesów zachodzących w mitochondrium Mitochondrium organellum występujące w cytoplazmie komórek eukariotycznych oddychających tlenowo. Mitochondrium charakteryzuje się: posiadaniem własnej, niezależnej od jądra komórkowego informacji genetycznej,... Czytaj dalej Słownik biologiczny jest pirogronian, powstający w wyniku beztlenowego rozkładu glikolizy w cytoplazmie komórki i dostający się do matriks mitochondrialnej. Tutaj ulega przekształceniu do acetylokoenzymu A przy udziale obecnych w matriks enzymów. Następnie acetylokoenzym A ulega utlenianiu w cyklu przemian zwanym cyklem Krebsa, w wyniku czego wydziela się dwutlenek węgla oraz powstaje zredukowana forma dinukleotydu nikotynoamidoadeninowego - NADH. Na grzebieniach mitochondrialnych następuje szereg reakcji utleniających NADH, co wiąże się z oddawaniem elektronów i protonów. Cząstki te są przenoszone na cząsteczkowy tlen, w wyniku czego powstaje cząsteczka wody. Przenoszenie elektronów i protonów z NADH na tlen nosi nazwę łańcucha oddechowego. Biorą w nim udział specyficzne enzymy, zlokalizowane na błonach mitochondrium. Reakcje łańcucha oddechowego napędzają pracę syntaz ATP. Są to enzymy Enzymy białkowe biokatalizatory, zwiększające szybkość reakcji biochemicznych na drodze specyficznej aktywacji substratów. Enzymy obniżają energię aktywacji reakcji chemicznych i w efekcie zwiększają... Czytaj dalej Słownik biologiczny znajdujące się w buławkowatych wypukłościach błony wewnętrznej. Funkcją syntaz ATP jest produkcja Produkcja zorganizowana działalność ludzi polegająca na wytwarzaniu dóbr materialnych oraz świadcząceniu usług, służąca zaspokojeniu potrzeb.
Czytaj dalej Słownik geograficzny
wysokoenergetycznych wiązań w ATP.

Pochodzenie mitochondriów - teoria endosymbiozy

Mitochondria występują jedynie w komórkach eukariotycznych. Budową jednak bardzo przypominają organizmy prokariotyczne - posiadają własny materiał genetyczny w postaci podwójnej nici DNA, koliście zwiniętej w matriks, zawierają również rybosomy Rybosomy drobne nieobłonione organella komórkowe, zbudowane z białek i rRNA (rybosomalnego RNA). Wyróżnia się dwa typy rybosomów: małe, o stałej sedymentacji 70S (występują w komórkach Procaryota, w... Czytaj dalej Słownik biologiczny typu 70S. Oprócz DNA w matriks występują też enzymy potrzebne do jego replikacji oraz syntezy białek. Dzięki temu mitochondria są organellami półautonomicznymi - posiadają wprawdzie cały aparat niezbędny do produkcji własnych białek, ale większość z nich powstaje w cytoplazmie komórki na matrycy genów jądrowych. Podobieństwa do budowy prokariotycznej przyczyniły się do powstania teorii o pochodzeniu tych organelli. Uważa się mianowicie, że jakiś czas temu pewne prokariotyczne komórki, oddychające tlenowo, wniknęły do komórek eukariotycznych i żyły w nich na zasadzie symbiozy. W toku ewolucji związek ten uległ tak silnej specjalizacji, że endosymbiont przekształcił się w półautonomiczne organellum, będące integralnym składnikiem komórki eukariotycznej. Zgodnie z ta teorią wewnętrzna błona mitochondrium byłaby pierwotną błoną endosymbionta, a błona zewnętrzna - błoną eukarionta, porwaną podczas wnikania symbionta do komórki.