Dodaj do listy

Oddziaływania między populacjami

Oddziaływania między populacjami dzieli się na trzy podstawowe typy - oddziaływania neutralne, antagonistyczne i nieantagonistyczne.

I. Oddziaływania antagonistyczne.

Oddziaływania antagonistyczne są to takie interakcje pomiędzy osobnikami różnych gatunków, w których przynajmniej jedna z populacji ma straty, natomiast druga albo jedynie na tym nie traci albo również odnosi korzyści.

Wyróżnia się następujące rodzaje oddziaływań antagonistycznych:

a) KONKURENCJA

Konkurencja Konkurencja typ interakcji międzygatunkowej negatywnej polegający na współzawodniczeniu o taki sam czynnik środowiskowy (pokarm, światło, przestrzeń). Konkurencja jest tym ostrzejsza, im dwa gatunki są bliżej... Czytaj dalej Słownik biologiczny jest to taka interakcja pomiędzy gatunkami w której dwie populacje konkurują ze sobą o cenne dla nich zasoby środowiska. Dzieje się tak ponieważ nisze ich życia nakładają się na siebie lub są bardzo zbliżone. Konkurencja musi zakończyć się zaniknięciem lub dużym ograniczeniem populacji jednego z konkurujących gatunków. Może również doprowadzić do rozejścia się nisz obu populacji poprzez zróżnicowanie się ich cech.

W konkurencji

występuje specjalizacja.

Znane są liczne przykłady konkurencji między populacjami, zarówno w naturze jak i w warunkach laboratoryjnych.

Konkurencja zaobserwowana w warunkach laboratoryjnych:

  • hodowano jednocześnie trzy gatunki dafni. Jeden gatunek Gatunek zespół organizmów o podobnej budowie, wspólnym pochodzeniu, mogących się swobodnie krzyżować, dając płodne potomstwo. W procesie specjacji powstają nowe gatunki. Gatunek jest podstawową jednostką... Czytaj dalej Słownik biologiczny filtrowała pokarm Pokarm związki chemiczne, zarówno organiczne, jak i nieorganiczne, niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu, pobrane ze środowiska zewnętrznego. autotrofizm, heterotrofizm.
    Czytaj dalej Słownik biologiczny
    bardzo dobrze, dwa kolejne dużo gorzej. Po okresie podobnego tempa rozwoju wszystkich trzech gatunków gatunki gorzej filtrujące wyginęły wyparte przez dafnie najlepiej przystosowane do pobierania pokarmu.
  • Hodowano wspólnie żyjące dwa gatunki okrzemków: Asterionella i Synedra. Konkurowały one o potrzebny im do budowy pancerzyków roztwór krzemionki. Początkowo obydwie populacje szybko się rozwijały. Po pewnym czasie jednak gatunek Asterionella został wyparta przez okrzemka Synedrę.

Jednymi z wielu przykładów konkurencji w naturze są między innymi:

  • konkurencja pomiędzy dziko żyjącą na terenie Kalifornii populacją myszy domowej a nornikiem, który był lepiej przystosowany do korzystania z zasobów pokarmowych. W wyniku konkurencji populacja Populacja podstawowa jednostka ekologiczna; zespół osobników danego gatunku występujących na określonym obszarze, np. populacja saren w lesie lub szczupaków w jeziorze. Każda populacja posiada charakterystyczną... Czytaj dalej Słownik biologiczny myszy domowej całkowicie wyginęła.
  • Konkurencja o dostęp do promieniowania słonecznego i zasoby pokarmowe pomiędzy różnymi gatunkami roślin, np. pomiędzy pszenicą a perzem.

B) DRAPIEŻNICTWO

Interakcja pomiędzy osobnikami różnych gatunków w której osobniki jednego gatunku żywią się osobnikami gatunku drugiego nazywana jest drapieżnictwem. Drapieżniki spełniają w danym ekosystemie ważną funkcję. Regulując liczebność populacji, którymi się żyją przyczyniają się do utrzymania równowagi w ekosystemie. Polując eliminują najczęściej osobniki najsłabsze, chore (funkcja sanitarna drapieżników).

Drapieżca jest gatunkiem, który zakłóca lub zmienia równowagę w ekosystemach.

C) PASOŻYTNICTWO

Pasożytnictwo jest to rodzaj powiązań między dwoma gatunkami w których jeden gatunek żywi się kosztem drugiego gatunku nie powodując jego śmierci.

Istnieją pasożyty fakultatywne, czyli takie, które mogą przeżyć bez żywiciela oraz pasożyty obligatoryjne, które bez żywiciela giną.

Wyróżnia się pasożyty zewnętrzne, które żywią się tkankami zewnętrznymi oraz pasożyty wewnętrzne, które żerują wewnątrz organizmu pasożytniczego. Do pasożytów zewnętrznych zalicza się między innymi pchły, wszy, kleszcze Kleszcze roztocze - przedstawiciele pajęczaków. Kleszcze są pasożytami zewnętrznymi kręgowców, krwiopijcami. Przenoszą groźne choroby, np. wirusowe zapalenie mózgu i boreliozę. Kleszcze to także określenie końcowych... Czytaj dalej Słownik biologiczny i pijawki. Pasożyty wewnętrzne to np. owsiki, glisty, tasiemiec, lamblie, włosień czy ameba. Pasożyty wewnętrzne są w wielu przypadkach bardzo niebezpieczne dla zdrowia a nawet i życia żywiciela. Jeżeli pasożyt doprowadza do choroby a nawet śmierci żywiciela nazywa się go patogenem.

C) ALLELOPATIA

Alleopatia jest to hamowanie wzrostu innych gatunków poprzez wydzielanie Wydzielanie egzocytoza - uwalnianie na zewnątrz komórki substancji, które mają oddziaływać z zewnątrz na nią samą, na inne komórki lub na inne organizmy, spełniać rolę w środowisku zewnętrznym komórki. Produkcją... Czytaj dalej Słownik biologiczny do gleby przez gatunki allelopatyczne substancji chemicznych, które działają szkodliwie na gatunki o zbliżonych wymaganiach pokarmowych. Zdolność taką mają grzyby Grzyby grupa organizmów w randze królestwa obejmująca około 80 000 gatunków. Grzyby są cudzożywne, występują wśród nich pasożyty, saprofity i symbionty. Komórki grzybów posiadają chitynową ścianę komórkową,... Czytaj dalej Słownik biologiczny z rodzaju penicillum oraz orzech Orzech owoc pojedynczy, suchy, niepękający. Składa się ze zdrewniałej owocni i jednego nasienia nie zrośniętego z owocnią, często zaopatrzony jest w urządzenia do rozsiewania (np. skrzydełka, kolce).... Czytaj dalej Słownik biologiczny włoski.

D) AMENSALIZM

Amensalizm Amensalizm jedna z negatywnych interakcji międzygatunkowych. Powoduje, że wzrost jednej populacji ulega zahamowaniu, podczas gdy druga nie ponosi ani strat, ani zysków. Przykładem amensalizmu jest populacja bobrów,... Czytaj dalej Słownik biologiczny jest to takie oddziaływanie pomiędzy gatunkami, kiedy jedna z populacji ponosi szkody podczas gdy dla drugiej obecność gatunku ponoszącego szkody jest obojętny i nie przynosi ani strat ani korzyści. Przykładem jest bóbr, który budując żeremie niszczy niektóre gatunki roślin albo kormorany, których odchody niszczą roślinność wokół ich gniazd.

II. Oddziaływania nieantagonistyczne

a) SYMBIOZA - jest to taki rodzaj Rodzaj jednostka systematyczna - jedna z kategorii w systemie klasyfikacji roślin i zwierząt, wyższa od gatunku, a niższa od rodziny, np. rodzaj szczur obejmuje gatunki: szczur śniady, szczur wędrowny; rodzaj... Czytaj dalej Słownik biologiczny wzajemnych zależności pomiędzy organizmami różnych gatunków, z których oba organizmy mają korzyści. Specjalnym rodzajem symbiozy jest mutualizm czyli taka symbioza Symbioza współżycie organizmów należących do dwóch różnych gatunków, przy czym albo obydwie strony czerpią z tego układu korzyści, albo przynajmniej jeden z organizmów, nie przynosząc szkody drugiemu. mutualizm,... Czytaj dalej Słownik biologiczny mutualistyczna, w której dwa gatunki są ze sobą nierozerwalnie powiązane i nie mogą w oderwaniu od siebie prawidłowo funkcjonować.

Przykłady symbiozy:

  • MIKORYZA Mikoryza typ symbiozy korzeni roślin z grzybami. Grzyb czerpie substancje odżywcze z rośliny, natomiast roślina uzyskuje dzięki silnie rozbudowanej grzybni więcej wody, soli mineralnych i dodatkowo czynniki... Czytaj dalej Słownik biologiczny czyli symbioza drzew z grzybami,
  • Symbioza glonów z grzybami- porosty,
  • Symbioza mrówek z Ameryki Południowej i grzybów - mrówki zapewniają grzybom bezpieczeństwo, grzyby dają mrówkom pożywienie,
  • Mutualizm Mutualizm wzajemne oddziaływanie między populacjami różnych gatunków, obu przynoszące korzyści i niezbędne do przetrwania każdego z nich. M. jest w przyrodzie powszechny i jest jedną z najważniejszych zależności... Czytaj dalej Słownik biologiczny pomiędzy bakteriami jelitowymi i roślinożercami,
  • Mutualizm obligatoryjny Obligatoryjny obowiązujący, konieczny, niezbędny - termin najczęściej stosowany w odniesieniu do pasożytów. Pasożyt obligatoryjny nie może żyć poza ciałem gospodarza, jest z nim stale związany, np. przywry, tasiemce.... Czytaj dalej Słownik biologiczny pomiędzy rośliną- jukką włóknistą a gatunkiem motyla z rodzaju Pronuba jedynie motyl tego gatunku może zapylać jukkę, składa on jaja i tylko w zalążni kwiatów jukki.

b) PROTOKOOPERACJA

Protokooperacja jest to rodzaj interakcji symbiotycznej w której oba organizmy biorące w nich udział są bardzo luźno, nietrwale ze sobą powiązane. Każdy z nich może przeżyć bez swojego partnera.

Przykładami protokooperacji są między innymi:

  • Współżycie ukwiału i raka pustelnika- raka chronią parzydełka ukwiału, ukwiał zyskuje transport, może też korzystać z resztek pokarmowych pozostawionych przez raka.
  • Protokooperacja Protokooperacja typ zależności protekcjonalistycznej między populacjami w biocenozie. Współżycie między dwiema populacjami / organizmami, które przynosi obopólną korzyść, lecz nie jest konieczne. Przykładem... Czytaj dalej Słownik biologiczny bąkojada i nosorożca- ptak czyści skórę nosorożca z pasożytów uzyskując tym samym pożywienie.
  • Protokooperacja mrówek i mszycy - mrówki bronią mszyc przed drapieżnikami a w zamian żywią się wydzieliną z ich odwłoków.

c. KOMENSALIZM

Komensalizm Komensalizm współbiesiadnictwo - typ interakcji międzygatunkowej pozytywnej. Polega na czerpaniu korzyści tylko przez osobnika jednego gatunku. Drugi osobnik innego gatunku nie odnosi korzyści ani strat. Najczęściej... Czytaj dalej Słownik biologiczny jest to interakcja w której jedna strona (komensal) odnosi korzyści a druga ani na tym nie traci ani nie zyskuje.

Przykładami komensalizmu są między innymi interakcje pomiędzy drzewami i epifitami, rekinami i drobnymi rybami, mrówkami a rybikami albo rakiem pustelnikiem a ukwiałami.

III. Oddziaływania neutralne.

Są to takie współistnienie osobników różnych gatunków w ekosystemie, kiedy żaden organizm nie ponosi strat ani korzyści ponieważ ich nisze w żaden sposób nie pokrywają się.