Dodaj do listy

PRZEDSTAW BUDOWĘ BAKTERII I WIRUSÓW ORAZ ICH ZNACZENIE W ŻYCIU CZŁOWIEKA I PRZYRODZIE

I. Bakterie.

Bakterie zaliczane są do królestwa Prokariota, grupującego organizmy pozbawione otoczonych błoną typowych organelli. Ich materiał genetyczny zorganizowany jest w pojedynczą, kolista nić, zwaną nukleoidem. U większości przedstawicieli, na zewnątrz błony komórkowej występuje ściana, swoją budową i chemizmem znacznie odmienna od ścian komórkowych organizmów eukariotycznych. Niektóre komórki bakteryjne zaopatrzone są w rzęski. One także znacznie różnią się od wici komórek eukariotycznych.

Ściana komórkowa nadaje komórce bakterii kształt i zabezpiecza ją przed pęknięciem. Stanowi ona sztywne rusztowanie dla komórki. Jest to struktura bardzo wytrzymała, co wynika z obecności peptydoglikanu. Ta makrocząsteczka charakterystyczna jest jedynie dla organizmów prokariotycznych. Peptydoglikan zbudowany jest z dwóch rodzajów nietypowych cukrów, z czego jeden łączy się z krótkimi peptydami.

Na powierzchni ściany komórkowej może występować śluzowa otoczka, która stanowi dodatkową warstwę ochronną.

Na terenie stosunkowo gęstej cytoplazmy występują rybosomy oraz materiały zapasowe w postaci ziaren. Materiał zapasowy może stanowić glikogen, lipidy, lub związki fosforanowe.

Niektóre rejony komórek bakteryjnych mogą być silnie pofałdowane do wnętrza, tworząc mezosomy. Przypuszcza się, że struktury te uczestniczą w procesie podziału komórki. Wewnątrzkomórkowe błony mogą spełniać też inne funkcje: mogą uczestniczyć w fotosyntezie, lub wiązaniu azotu.

DNA bakterii na ogół tworzy pojedynczą, długą, kolistą nić. W odróżnieniu od materiału genetycznego eukariontów, struktura ta nie łączy się z żadnymi białkami. Niewielka część materiału genetycznego występuje w postaci plazmidów. Są to małe pętelki DNA, których replikacja odbywa się niezależnie od nukleoidu.

Rzęski bakteryjne zbudowane są z pojedynczego włókna. U ich podstawy znajduje się złożona struktura napędzająca. U niektórych bakterii, na powierzchni występują fimbrie. Są to włosowate struktury, ułatwiające przyleganie do niektórych powierzchni. Ponadto u niektórych występują podobne struktury, zwane pilami, uczestniczące w przekazywaniu materiału genetycznego, pomiędzy bakteriami.

Wiele bakterii ma możliwość przejścia w stan życia utajonego, jeśli warunki środowiska, w którym występują gwałtownie się pogorszą. Komórka traci wówczas wodę, zmniejsza swoje rozmiary i w takiej formie pozostaje, dopóki warunki się nie polepszą. Innym sposobem na przetrwanie trudnych warunków jest tworzenie, endospor, czyli komórek przetrwalnych. Endospory Endospory zarodniki powstające wewnątrzkomórkowo, np. u grzybów zarodniki workowe lub u roślin zarodnikowych zarodniki powstające w zarodniach po mejozie. Endospory to także określenie przetrwalników wytwarzanych... Czytaj dalej Słownik biologiczny są bardzo wytrzymałe.

Bakterie są w większości organizmami cudzożywnymi(heterotroficznymi) i nie są w stanie samodzielnie syntetyzować związków organicznych, z prostych związków nieorganicznych. Substancje organiczne czerpią, więc z innych organizmów. Wyróżniamy:

  • Wolnożyjące saprobionty, odżywiające się martwą materią organiczną
  • Bakterie Bakterie organizmy jednokomórkowe niekiedy tworzące układy zbudowane z kilku luźno ze sobą związanych komórek. Zaliczane są do królestwa Monera. Wielkość bakterii wynosi od 0,2 do kilkudziesięciu µm.... Czytaj dalej Słownik biologiczny symbiotyczne, wchodzące w związki z partnerem, które przynoszą obopólne korzyści
  • Komensali, bakterie, która ani nie szkodzą ani nie przynoszą korzyści swojemu partnerowi
  • Pasożyty, bakterie żyjące kosztem swojego żywiciela

Istnieją też bakterie samożywne, czyli autotroficzne, zdolne do syntetyzowania związków organicznych z prostych związków nieorganicznych. Wśród bakterii autotroficznych wyróżniamy:

  • Bakterie fotosyntetyzujące, które do syntezy związków organicznych wykorzystują energie świetlną. Należą tu zielone bakterie siarkowe i bezsiarkowe oraz purpurowe bakterie siarkowe i bezsiarkowe.
  • Bakterie chemosyntetyzujące, które czerpią energię z reakcji utleniania związków nieorganicznych, takich jak amoniak, związki siarki, bądź żelaza, cząsteczkowy wodór.

Bakterie są, w większości aerobami, to znaczy, że w procesie oddychania wykorzystują tlen atmosferyczny. Niektóre z nich to tlenowce względne, czyli takie, które są w stanie prowadzić zarówno metabolizm tlenowy, jak i beztlenowy, co jest zależne od aktualnej dostępności tlenu w środowisku. Istnieją też bakterie, będące bezwzględnymi beztlenowcami, dla których tlen jest pierwiastkiem zabójczym.

Rozmnażają się zwykle na drodze bezpłciowej, poprzez podział poprzeczny. Z jednej komórki macierzystej powstają dwie komórki potomne. Przed podziałem następuje replikacja bakteryjnego DNA. Komórki bakterii mogą dzielić się bardzo szybko. Rozmnażanie płciowe, polegające na łączeniu się gamet, u bakterii nie występuje. Istnieją jednak w tej grupie sposoby na zwiększenie różnorodności materiału genetycznego. Wymiana DNA zachodzi na trzy sposoby:

  • Transformacja: fragmenty DNA, pochodzące z uszkodzonej komórki, są pobierane przez inne bakterie
  • Transdukcja: geny jednej bakterii przedostają się do komórki innej bakterii za pośrednictwem bakteriofagów
  • Koniugacja: polega na łączeniu się dwóch komórek, o różnych typach płciowych i przekazywaniu sobie nawzajem fragmentów DNA.

Wszystkie bakterie dzielimy na dwie, bardzo istotnie różniące się grupy: Archaebakterie i Eubakterie.

Archaebakterie

Przedstawiciele tego podkrólestwa, w sposób istotny różnią się od innych bakterii. W ich ścianie komórkowej nie występuje peptydoglikan. Ponadto odmienny charakter mają, występujące na terenie ich komórek lipidy, specyficzne enzymy Enzymy białkowe biokatalizatory, zwiększające szybkość reakcji biochemicznych na drodze specyficznej aktywacji substratów. Enzymy obniżają energię aktywacji reakcji chemicznych i w efekcie zwiększają... Czytaj dalej Słownik biologiczny oraz rybosomowy RNA.

Istnienie tak zasadniczych różnic każe przypuszczać, że obie te grupy rozdzieliły się na dość wczesnym

etapie ewolucji. Obecnie żyjące Archaebakterie preferują siedliska ekstremalne, których warunki zbliżone są do

tych jakie panowały na pierwotnej Ziemi, na przykład gorące źródła, gdzie temperatura nierzadko przekracza 100˚C

oraz głębinowe źródła hydrotermalne, wyrzucające gazy siarkowe.

Podkrólestwo Archaebakterie dzielimy na trzy grupy:

  • Halofile, żyjące w środowiskach o bardzo silnym zasoleniu, na przykład solanki
  • Metanogeny, beztlenowce, wytwarzające metan z dwutlenku węgla i wodoru
  • Bakterie termoacidofilne, żyjące zwykle w siedliskach gorących, o niskim pH

Eubakterie

Do Eubakterii, czyli tak zwanych bakterii właściwych, należy większość współcześnie żyjących bakterii. To ich w dużej

mierze dotyczy charakterystyka Charakterystyka zestawienie cech charakterystycznych osoby lub rzeczy, analiza, interpretacja, oddanie (w dziele naukowym, artystycznym) cech zewnętrznych i wewnętrznych osoby, postaci literackiej, zjawiska itp.
...
Czytaj dalej Słownik wyrazów obcych
znajdująca się na wstępie. Występują one niemal wszędzie, są obecne w powietrzu, w wodzie,

glebie, różnych cieczach, na powierzchni, lub wewnątrz innych organizmów żywych.

Do podkrólestwa Eubakterie zaliczane są organizmy bardzo różnorodne. To zróżnicowanie przejawia się w morfologii,

a przede wszystkim metabolizmie. Eubakterie mogą mieć różne kształty, z tego względu wyróżniamy:

  • Bakterie kuliste, czyli ziarniaki, lub koki. Mogą występować pojedynczo, lub jako dwoinki

(diplococcus), długie łańcuchy (streptococcus), grona (staphylococcus)

  • Bakterie pałeczkowate (bacillus), mogą występować pojedynczo, lub tworzą długie łańcuchy
  • Bakterie spiralne, czyli krętki (spirillum)

Eubakterie można podzielić na trzy grupy. Podstawą wyróżnienia, jest reakcja barwna, opracowana przez duńskiego

lekarza Chrystiana Grama:

  • Bakterie gramdodatnie, to takie, które absorbują i zatrzymują fiolet krystaliczny, podczas wybarwiania. Ich ściana

komórkowa jest bardzo gruba, zbudowana jest głównie z peptydoglikanu

  • Bakterie gramujemne, to takie, które nie zatrzymują fioletu krystalicznego. Ściana komórkowa takiej bakterii jest

dwuwarstwowa. Jedna z warstw jest zbudowana z peptydoglikanu i jest cienka, a druga warstwa jest gruba i budują ją lipoproteiny

i lipopolisacharydy.

Istnieją też bakterie pozbawione w ogóle ściany komórkowej.

Znaczenie bakterii

Bakterie odgrywają ogromna role w funkcjonowaniu zarówno człowieka, jak i przyrody. Oddziaływanie tych mikroorganizmów

może mieć zarówno znaczenie pozytywne, jak i negatywne.

W sposób negatywny, na funkcjonowanie wielu organizmów żywych, wpływają bakterie chorobotwórcze. Bakterie, które

wywołują schorzenia, należą do grupy pasożytów. Powodują różne dolegliwości, rzadko jednak doprowadzają do śmierci gospodarza,

bo mija się to z ich własnym interesem. Objawy chorobowe wynikają z różnych przejawów działalności bakterii:

  • Obecność ogromnej ilości, szybko namnażających się bakterii stanowi dla organizmu żywiciela duże obciążenie
  • Bakterie żywią się tkankami żywiciela, powodując ich stopniowe niszczenie
  • Bakterie mogą wytwarzać substancje toksyczne, zatruwające tkanki i narządy żywiciela

Infekcjom można zapobiegać stosując szczepionki, środki dezynfekujące, czy przestrzegając elementarnych zasad higieny. W przypadku wystąpienia infekcji stosuje się terapię antybiotykową. Należy jednak pamiętać, że bakterie należą do organizmów bardzo szybko ewoluujących, dzięki czemu mogą, w wyniku korzystnych mutacji, uzyskać odporność na działanie antybiotyków. Ofiarami bakterii padają nie tylko ludzie. Bardzo wiele chorób zwierzęcych wywołanych jest obecnością bakterii. Wielkie szkody czynią tak zwane epizoocje, czyli schorzenia zwierząt hodowlanych, o charakterze epidemii. Bardzo niebezpiecznymi chorobami zwierząt, wywołanymi przez bakterie są nosacizna, gruźlica, czy wąglik. Bardzo wiele chorób dotyczących zwierząt może być przenoszone na ludzi. Dzieje się to w wyniku kontaktu ze skażonymi przedmiotami, lub powierzchniami. Choroby mogą być ponadto przenoszone przez różne organizmy takie jak, muchy, karaluchy, pluskwy, pchły, lub wszy.

Bakterie atakują także rośliny. Bakteriozy, są to schorzenia roślin spowodowane infekcją bakteryjną. Bakterie, osłabiając rośliny uprawne mogą przyczynić się do ogromnych strat w rolnictwie.

Jednak wśród bakterii istnieją nie tylko organizmy pasożytnicze. Wiele z nich wchodzi ze swoim gospodarzem w związki mające charakter symbiozy i przynoszące obopólne korzyści. Przykładem takiej symbiozy jest współpraca pomiędzy roślinami motylkowymi, a bakteriami brodawkowymi. Bakterie te maja zdolność wiązania azotu atmosferycznego, który udostępniają swojemu partnerowi. W zamian otrzymują związki organiczne. Pozytywną rolę w życiu swojego gospodarza odgrywają też bakterie zasiedlające przewód pokarmowy. Ich obecność ma duże znaczenie w procesie syntezy witaminy B i K. Bakterie, żyjące w żołądkach przeżuwaczy umożliwiają im wykorzystanie celulozy, jako substratu pokarmowego.

Bakterie są ponadto, obok innych mikroorganizmów ważnymi reducentami. Rozkładają one martwa materie organiczną, dzięki czemu uzyskiwane są proste związki nieorganiczne, które mogą być włączane w obieg materii. Gdyby nie reducenci, w tym w dużej mierze, bakterie, ziemia usłana byłaby martwymi szczątkami organizmów, w których uwięzione byłyby cenne pierwiastki, takie jak węgiel, azot, czy wodór.

Ogromną role odgrywają w przyrodzie bakterie chemosyntetyzujące. Energię niezbędną do syntezy złożonych związków organicznych uzyskują z utleniania amoniaku, związków siarki i żelaza, dzięki czemu w znaczny sposób przyczyniają się do zmniejszenia stężenia tych szkodliwych substancji w środowisku. Bakterie biorą udział w oczyszczaniu środowiska z wielu, niekiedy szkodliwych substancji, takich jak różne metabolity i nieczystości, rozkładając je do bezpiecznych związków. Te możliwości bakterii są podstawą działania biologicznych oczyszczalni wód i ścieków.

Bakterie odgrywają też ogromną rolę w rolnictwie. Wzbogacają glebę w przyswajalne dla roślin związki, poprzez rozkład martwej materii organicznej. Przyczyniają się, zatem do wzrostu żyzności gleby. Biorą udział w procesie tworzenia próchnicy. Uczestniczą w tworzeniu struktury gruzełkowej gleby, która ma lepsze walory.

Człowiek wykorzystuje zdolność bakterii beztlenowych do przeprowadzania fermentacji. Fermentacja Fermentacja przemiana kataboliczna, w której węglowodany (po glikolizie) ulegają utlenieniu w warunkach beztlenowych do alkoholi lub kwasów karboksylowych. Wyróżnia się m.in. fermentację alkoholową, mlekową, masłową,... Czytaj dalej Słownik biologiczny jest to proces utleniania związków organicznych, zachodzący w beztlenowym środowisku. Na działalności bakterii fermentujących opiera się duża gałąź przemysłu spożywczego. Dzięki bakteriom, możliwa jest produkcja kiszonek, octu, etanolu. Bakterie wykorzystywane są też w produkcji acetonu, różnych kwasów organicznych oraz paszy dla zwierząt. Na działalności bakterii opiera się też duża część przemysłu farmaceutycznego.

Bakterie są ponadto cennym materiałem laboratoryjnym. Wykorzystywane są w wielu ważnych badaniach naukowych, miedzy innymi z zakresu inżynierii genetycznej.

Negatywny udział w życiu człowieka mają bakterie powodujące psucie i zanieczyszczanie produktów spożywczych.

II. Wirusy

Wirusy stoją na pograniczu życia. Nie zostały sklasyfikowane do żadnego z pięciu królestw, grupujących istoty żywe. Nie wykazują organizacji komórkowej, nie są w stanie poruszać się samodzielnie, nie maja własnego metabolizmu. Nie posiadają rybosomów, nie są w stanie samodzielnie syntetyzować białek. W odróżnieniu od organizmów żywych nie posiadają równocześnie obu rodzajów kwasów nukleinowych, zawierają albo DNA, albo RNA. Reprodukcja wirusów może zachodzić jedynie w obrębie zainfekowanych przez nie komórek żywych. Są one doskonałymi pasożytami.

Klasyfikacja wirusów odbywa się w oparciu o cztery Cztery Liczba cztery symbolizuje wszechświat materialny, cztery pory roku, cztery strony świata, cztery kwadry księżyca, cztery wiatry, cztery wieki ludzkości, cztery rzeki Hadesu, cztery konie Apokalipsy,... Czytaj dalej Słownik symboli literackich kryteria:

  • Wielkość
  • Kształt
  • Obecność, lub brak zewnętrzne osłonki
  • Rodzaj kwasu nukleinowego: czy jest to RNA, czy DNA i czy jest jedno, czy dwuniciowy

Wirus zbudowany jest z kwasu nukleinowego, którym może być albo RNA, albo DNA, stanowiącego rdzeń. Rdzeń ten, otoczony jest płaszczem białkowym, czyli kapsydem. U niektórych wirusów występuje ponadto zewnętrzna osłonka o błoniastym charakterze, która składa się z białek, lipidów, węglowodanów oraz śladowych ilości metali. Cząsteczka kwasu nukleinowego jest genomem wirusa. Zawartość genów w genomie wirusa może być różna, nigdy jednak nie osiąga wartości zbliżonych do komórek złożonych organizmów.

Kształt wirusa zależny jest od układu podjednostek białkowych składających się na kapsyd. Może być pałeczkowaty, lub wielościenny, może też być kombinacja obu form. Wirusy można oczyścić i otrzymać w postaci krystalicznej, co jest niemożliwe w przypadku komórek

Wirusy atakują różne grupy organizmów:

A. Bakteriofagi, to wirusy atakujące bakterie. Są one jednymi z najbardziej skomplikowanych wirusów. Na ogół, lecz nie zawsze, są to DNA-wirusy. Cząsteczka kwasu nukleinowego znajduje się wewnątrz wielościennej główki. Wiele z nich posiada ogonek, doczepiony do główki. Od ogonka odchodzą włókna, które służą do przyczepiania się, do bakterii. Istnieje wiele odmian bakteriofagów i są one, na ogół swoiste dla danego gatunku bakterii. Jeden rodzaj faga jest związany, z konkretnym gatunkiem bakterii, natomiast innych gatunków nie atakuje. W zależności od przebiegu infekcji wyróżniamy dwa typy wirusów:

    • Zjadliwe zwane litycznymi, które powodują lizę komórki gospodarza. Infekcje lityczne mogą się różnic miedzy sobą, lecz każda zawiera pięć podstawowych etapów:

1. Adsorpcja: fag przyłącza się do swoistego receptora, obecnego na powierzchni ściany gospodarza

2. Wnikanie: ogonek faga ulega skurczeniu i wypycha otwór w ścianie komórkowej. Kwas zostaje wstrzyknięty do wnętrza komórki, natomiast płaszcz pozostaje na powierzchni

3. Replikacja: wirusowy DNA przejmuje kontrolę nad komórką. Wirus wykorzystuje energię, rybosomy i enzymy gospodarza do replikacji własnej informacji genetycznej. Komórka bakterii przestawia się na syntezę składników faga

4. Składanie: poszczególne składniki faga są składane w nowe dojrzałe cząstki

5. Uwolnienie: komórka bakterii ulega lizie, w wyniku działania enzymu hydrolitycznego, wyprodukowanego przez faga. Uwolnionych zostaje około setki bakteriofagów, które zaczynają infekować kolejne komórki

      • Wirusy łagodne, czyli lizogenne, które nie zabijają swojego gospodarza. Często fagowy DNA zostaje włączony do DNA bakteryjnego. DNA po integracji nazywany jest profagiem. DNA faga ulega replikacji, wraz z materiałem genetycznym bakterii. Czasami obecność faga sprawia, że komórka bakteryjna zaczyna przejawiać nowe cechy. Niekiedy następuje przejście faga w cykl lityczny.
  1. Wirusy mogą atakować zwierzęta. Wirusy zakażające zwierzęta zawierają albo DNA, albo RNA. O tym, jaki rodzaj komórki dany wirus atakuje, decyduje rodzaj cząsteczek akceptorowych na powierzchni wirusa. Miejsca receptorowe mogą być różne, w zależności od gatunku, a nawet od typu tkanki. Wirusy pozbawione osłonki, wnikają do komórki zwierzęcej na drodze endocytozy. Inaczej wnikają do komórki gospodarza wirusy zaopatrzone w osłonkę, najczęściej odbywa się to na drodze fuzji osłonki z plazmalemmą gospodarza. Na terenie komórki wirus ulega namnażaniu. Syntetyzowane są białka wirusa, a jego kwas nukleinowy ulega replikacji. Wirusy pozbawione osłonki opuszczają komórkę w wyniku jej lizy. Natomiast wirusy zawierające osłonkę uzyskują ją, przechodząc przez plazmalemmę. Zazwyczaj nie niszczą one komórki, ponieważ proces ich uwalniania zachodzi bardzo wolno. Białka wirusowe, syntetyzowane na terenie komórki gospodarza, w różny sposób upośledzają jej funkcjonowanie. Wirusowe podłoże mają cholera Cholera choroba bakteryjna wywoływana przez przecinkowca cholery (Vibrio cholerae). Jest groźną chorobą o dużej zakaźności. Prowadzi do szybkiego i niebezpiecznego dla organizmu odwodnienia. Przenosi się... Czytaj dalej Słownik biologiczny świń, nosówka psów, zapalenie płuc świń, białaczka kotów, czy też mięsak Rosa kur. Do infekcji wirusowych występujących u ludzi należy miedzy innymi odra, ospa wietrzna, opryszczka, świnka, różyczka, wścieklizna, brodawczaki, zakaźna mononukleoza, grypa, zapalenie wątroby oraz AIDS. Stosowanie szczepionek doprowadziło do niemal całkowitego wyeliminowania ospy. Jednak wciąż człowiek nie radzi sobie z niektórymi schorzeniami, takimi jak AIDS, czy zapalenie wątroby typu B.
  2. Niektóre wirusy zarażają rośliny. Chorobą wirusową roślin jest na przykład mozaika tytoniowa. Wirus mozaiki tytoniowej składa się z rdzenia, zbudowanego z RNA. Rdzeń otoczony jest podłużnym kapsydem. Zewnętrzna osłonka nie występuje. Choroby wirusowe są roznoszone wśród roślin poprzez owady. Mogą też być przekazywane, przez zakażone nasiona, lub w wyniku rozmnażania wegetatywnego. W obrębie rośliny, wirus rozprzestrzenia się przez plazmodesmy. Przejawy obecności wirusa są różne: plamistość i pomarszczenie liści, liściozwój, miejscowy rozrost tkanek, karłowatość, usychanie, słabsze owocowanie. Wirusy roślinne powodują duże straty w rolnictwie. Zainfekowane rośliny są spalane, bo nie znamy skutecznych sposobów leczenia chorób wirusowych u roślin.

Wirusy mogą też powodować pewne rodzaje raka. Polega to na tym, że wirus przyłączając się do DNA gospodarza, sprawia, że komórka przekształca się w komórkę nowotworową. Może to się odbywać na dwa sposoby:

  • Wirus powodujący raka, wyposażony jest w jeden, lub kilka genów onkogennych
  • Wirus nieniosący onkogenów, powoduje aktywacje onkogenów komórki gospodarza. Większość gatunków posiada onkogeny w swoich komórkach, lecz są one nieaktywne. Ich aktywacja powoduje przekształcenie zdrowych komórek, w nowotworowe

AIDS

AIDS jest jedną z najbardziej znanych chorób pochodzenia wirusowego. Jest to zespół nabytego upośledzenia odporności. AIDS jest chorobą śmiertelną, w bardzo szybkim tempie rozprzestrzeniającą się. Infekcję wywołuje wirus zwany HIV-1, będący retrowirusem. Jego materiałem genetycznym jest RNA. Wirus HIV atakuje i niszczy limfocyty Limfocyty rodzaj leukocytów należący do agranulocytów. Są to komórki kręgowców warunkujące pamięć, koordynację i specyfikę reakcji immunologicznych, oraz odpowiedzi obronne typu komórkowego, dzięki... Czytaj dalej Słownik biologiczny T, co bardzo osłabia odporność organizmu. Chorzy na AIDS umierają w ciągu kilku miesięcy, lub, najwyżej, kilku lat. Bezpośrednią przyczyną śmierci są rzadkie odmiany chorób nowotworowych, zapalenia płuc oraz inne oportunistyczne zakażenia, które są niegroźne dla osób niezakażonych.

Początkowe objawy mogą być pomylone z grypą, lub mononukleozą zakaźną. Z czasem powiększają się gruczoły limfatyczne. U około 30% chorych występują zaburzenia neuropsychologiczne. Jest to tak zwany zespół demencji typu AIDS, wywołany atakiem wirusa na ośrodkowy układ nerwowy. Pojawiają się postępujące zaburzenia świadomości oraz czynności ruchowych i behawioralnych. W typowym przebiegu prowadzi to do śpiączki i ostatecznie, do śmierci.

Zakażenie następuje w wyniku kontaktu z płynami ustrojowymi chorego, takimi jak krew, lub wydzielina pochwowa i nasienie. Najbardziej narażeni są mężczyźni, wchodzący zarówno w homo jak i heteroseksualne zbliżenia oraz osoby dożylnie przyjmujące narkotyki. Jak dotąd, nie została wynaleziona żadna szczepiona przeciw chorobie. Nie jesteśmy w stanie skutecznie jej leczyć, dlatego tak duża rolę odgrywa profilaktyka, polegająca przede wszystkim na powstrzymaniu się od przypadkowych kontaktów seksualnych.

Pochodzenie wirusów

Istnieją trzy hipotezy, na pochodzenie wirusów:

  • Wirusy są bardzo prymitywną, niekomórkową formą życia
  • Wirusy wyewulowały z komórkowych przodków, stając się wyspecjalizowanymi, bezwzględnymi pasożytami. W trakcie ewolucji utraciły wszystkie składniki komórkowe, za wyjątkiem materiału genetycznego oraz kilku elementów niezbędnych do replikacji i infekcji
  • Są fragmentami kwasu nukleinowego, które uciekły z komórek. Może to tłumaczyć swoistość gatunkową wirusów: wirusy atakujące zwierzęta, pochodzą z komórek zwierzęcych, wirusy atakujące rośliny-z roślinnych, a fagi- z komórek bakterii. Hipotezę tę potwierdza także fakt istnienia podobieństwa genetycznego, między komórka gospodarza a wirusem. Obecnie ta teoria uznawana jest za najbardziej prawdopodobną

Schemat budowy bakteriofaga, źródło: http://www.parazyt.gower.pl/virus_bacteriofag_pliki/image017.jpg

Schemat budowy wirusa, źródło: http://www.parazyt.gower.pl/virus_virus_pliki/image018.gif