| Strony maszynopisu (a4): |
2,5 |
| Strony rękopisu (a5): |
6,2 |
| Ocena nauczyciela |
 |
| Komentarz nauczyciela: |
poprawne opracowanie, ładny styl |
| Średnia ilość gwiazdek: |
3,56 |
| pdst. |
gimn. |
liceum |
studia |
|
wybierz szkołę aby ograniczyć ilość wyników |
|
|
|
|
|
|
|
|
Instrumenty dęte blaszane – puzon, tuba, róg.
W instrumentach dętych wydobywany dźwięk jest niższy, kiedy długość
samego instrumentu - jego rura, przewód - jest większa. Kiedy
kształt rury instrumentu jest długi i prosty, instrument staje się
nieporęczny i nie nadaje się do grania w małych pomieszczeniach.
Przykładem takiego instrumentu może być trembita czy ligawka -
pasterskie instrumenty ludowe, na których grano nie w
pomieszczeniach, ale na powietrzu. Aby umożliwić wykorzystanie
instrumentów wydających niskie dźwięki na estradach koncertowych,
zastosowano szereg rozwiązań technicznych umożliwiających
zwiększanie długości przewodu bez zbytniego powiększania rozmiaru
instrumentu.
Jednym z takich instrumentów jest puzon. Składa się on z dwóch rur ułożonych równolegle, połączonych
trzecią, ruchomą, wygiętą na kształt litery U, zwaną "suwakiem".
Jej "wsuwanie" i "wysuwanie" odpowiednio skraca i wydłuża przewód z
powietrzem. Umożliwia to płynne przechodzenie od dźwięku do dźwięku
- tzw. glissando. Instrument ten często wykorzystywany jest w
muzyce jazzowej. W początkach tego gatunku bardzo popularny był
styl gry zwany "tailgate" wykorzystujący zdolność instrumentu do
wykonywania glissanda. Kiedy w Nowym Orleanie na przełomie wieku
XIX i XX częstym widokiem były zespoły jazzowe jeżdżące na wozach,
puzonista zwykle siedział z tyłu - by móc swobodnie wysuwać i
wsuwać suwak.
Kolejnym przykładem instrumentu dętego blaszanego, który umożliwia
wydobycie bardzo niskich dźwięków jest tuba. Powstała w wieku XIX, w epoce neoromantyzmu, kiedy to
kompozytorzy poszukiwali nowych środków wykonawczych do wyrażania
swoich osobistych emocji. Doszło wtedy do powiększenia obsady
wykonawczej - powstała wielka orkiestra symfoniczna, która
nierzadko składała się z kilkuset wykonawców. W takiej sytuacji
zaszła potrzeba wykorzystania w orkiestrze instrumentów o niskich
rejestrach, które byłyby na tyle donośne, by mogły być słyszalne
jako podstawa basowa w tak ogromnym zespole. Tak powstała tuba
basowa. Prawdopodobnie po raz pierwszy skonstruowana została w
Berlinie w roku 1835 przez Johanna G. Moritza według pomysłu
Wilhelma Wieprehta. Już osiem lat później Adolph Sax, znany ze
skonstruowania saksofonu, zbudował grupę instrumentów blaszanych
tzw. sakshornów, wśród których najniższą barwę mają właśnie tuby -
basowa i kontrabasowa.
Trzecim instrumentem, o którym pragnę wspomnieć kilka słów jest róg, zwany również waltornią. Jest to długa rura zawinięta trzykrotnie w okrąg, zakończona z
jednej strony ustnikiem, z drugiej zaś szeroką czarą głosową. W
wewnętrznej części okręgu znajdują się dodatkowe rurki, które mogą
być włączane podczas gry za pomocą wentyli, co umożliwia wydobycie
z instrumentu wszystkich dźwięków skali chromatycznej, a nie tylko
tonów harmonicznych jednego dźwięku, które wydobywane są za pomocą
przedęcia. Gra na rogu jest bardzo trudna, róg jest instrumentem
który w orkiestrze najczęściej ma problemy ze zgraniem się z resztą
zespołu. Aby ułatwić wykonawcy grę, wykorzystuje się dwa rodzaje
ustników - dla dźwięków niższych i wyższych. Ciekawostką może być
fakt, że Siergiej Prokofiev w swoim utworze "Piotruś i wilk"
powierzył motyw wilka właśnie rogom. Być może stało się tak przez
skojarzenie tego instrumentu z polowaniami, które odbywały się w
lesie. Waltornia bowiem wywodzi się właśnie od rogu myśliwskiego, który w takich właśnie sytuacjach był używany. Na ogromnych
terenach leśnych nie było innego sposobu porozumiewania się, a
współdziałanie myśliwych było bardzo ważne. Donośny głos rogu
idealnie się więc nadawał. Róg myśliwski miał prostszą budowę od
współczesnego rogu, zbudowany był z rogu bydlęcego i nie posiadał
mechanizmu wentylowego - możliwe było więc jedynie wydobycie tonów
harmonicznych jednego dźwięku. Te kilka dźwięków wystarczało jednak
do ułożenia systemu sygnałów niosących za sobą konkretne
informacje. W XVIII wieku powstał róg naturalny, zbudowany z metalu, zbliżony kształtem do dzisiejszej waltorni,
nadal jednak nie posiadał wentyli. Zastąpił on wkrótce róg
myśliwski, a na polowaniach grano na nim specjalne sygnały przed
każdym etapem polowania. Najbardziej znanym opisem rogu w
literaturze jest fragment "Pana Tadeusza" Adama Mickiewicza,
mianowicie koncert Wojskiego. Otóż, po zakończonym polowaniu,
"(...) Wojski chwycił na taśmie przypięty/ Swój róg bawoli, długi,
cętkowany, kręty/ Jak wąż boa, oburącz do ust go przycisnął,/ Wzdął
policzki jak banię, w oczach krwią zabłysnął.../ I zagrał...(...)".
Polecamy prace o podobnej tematyce
Polecamy na dziś