 |
|
| strona główna | lektury | prace | słowniki | dodaj pracę | egzaminy | jak pisać | forum |
pacyfizmruch społeczno-polityczny potępiający wojnę, występujący w obronie pokoju. W literaturze pojawił się po I wojnie światowej. Powstawały wtedy utwory, głównie powieści, ukazujące wojnę w całym jej okrucieństwie i bezsensowności, często w sposób jaskrawo naturalistyczny. Należą do nich utwory: A. Zweiga Wielka wojna białych ludzi, E. M. Remarque ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich paginacja (łac.)numeracja kolejnych stron druku bądź rękopisu. zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich palimpsest (gr. palimpsestos - ponownie zeskrobany)tekst napisany na pergaminie, z którego został usunięty tekst wcześniejszy. Współcześnie używa się tego terminu w znaczeniu przenośnym, na określenie utworu literackiego, który oprócz znaczenia dosłownego ma liczne sensy ukryte. zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich palinodia (gr. palinoidia - pieśń zaprzeczająca poprzedniej)utwór będący odwołaniem utworu napisanego wcześniej przez tego samego autora. Pomiędzy oboma tekstami zachodzi z jednej strony stosunek przeciwieństwa - pisarz wycofuje się z wcześniej wyrażonych poglądów - z drugiej zaś są podobne pod względem kompozycji, stylu, wersyfikacji. Gatunek uprawiany był w starożytności, renesansie, baroku i klasycyzmie. Przykładem pozornej ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich pamflet (ang.)utwór literacki lub publicystyczny, często anonimowy, o charakterze polemicznym, ostro krytykujący instytucję, środowisko lub znaną osobę. Posługuje się wyjaskrawieniem, hiperbolizacją, ekspresywno-retoryczną stylistyką. Elementy pamfletowe mogą wystąpić w różnych gatunkach literackich. Szczególnie popularny staje się w okresach przełomów politycznych i społecznych. W Polsce licznie wystąpił w polemikach oświeceniowych ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich pamiętnikgatunek piśmiennictwa użytkowego i wzorowany na nim gatunek literacki; pisana w pierwszej osobie relacja z pewnego dystansu czasowego o faktach z życia publicznego lub prywatnego, których autor był uczestnikiem lub naocznym świadkiem. W odróżnieniu od dziennika pamiętnik jest pisany zawsze z perspektywy późniejszej od przedstawionych wydarzeń i ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich panegiryk (gr. panegyrikos - uroczysty)wypowiedź przesadnie sławiąca jakąś osobę, ideę, instytucję lub przedmiot. Panegiryk może mieć różną formę: listu pochwalnego, przemówienia, dedykacji, toastu, wreszcie utworu poetyckiego, także różnego gatunku (np. oda, elegia). Jako gatunek literacki panegiryk rozwinął się w okresie istnienia mecenatu na gruncie poezji dworskiej w XVI-XVII w. W Polsce ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich pantomima (gr. pantomimos - naśladujący wszystko)widowisko teatralne, w którym zdarzenia są ukazywane bez użycia słów, tylko za pomocą gestu, mimiki, ekspresji ciała aktora. Pantomima powstała w starożytnej Grecji, później uprawiali ją średniowieczni mimowie i żonglerzy, stała się nieodłączną częścią włoskiej komedii dell'arte, zawsze była widowiskiem jarmarcznym i ludowym. Współcześnie stała się ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich papirus (gr. papyros)materiał piśmienniczy wyrabiany z rośliny o nazwie Cyperus papyrus. Był powszechnie używany w epoce antyku. Zapisane papirusy łączono w zwoje. zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parabaza (parabasis - przejście)w starożytnej komedii greckiej przemówienie przewodnika chóru, skierowane wprost do publiczności, często nie związane z treścią sztuki, o tematyce współczesnej widzom, mającej zwykle satyryczno-polityczne zabarwienie. zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parabola (gr. parabole - porównanie)inaczej przypowieść; utwór narracyjny należący do literatury moralistycznej, w którym fabuła, silnie uschematyzowana, służy przedstawieniu pewnych prawd moralnych lub filozoficznych. Oprócz znaczenia dosłownego, parabola ma znaczenie alegoryczne lub symboliczne. Zdarzenia i sytuacje mają w niej charakter przykładowy, ilustrują nadrzędną prawdę. Przykładem są przypowieści biblijne: o synu marnotrawnym ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parada (fr. parade)charakterystyczny dla XVIII w. gatunek krótkiej komedii, wywodzący się z komedii dell'arte, z tradycyjnymi bohaterami teatru ludowego. Przykład: Parady J. Potockiego. zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich paradoks (gr. paradoksos - nieoczekiwany, dziwny)twierdzenie, określenie, zaskakujące sformułowanie, którego treść stoi w sprzeczności z ogólnie uznawanym sposobem myślenia. Paradoks zaskakuje efektowną i wynalazczą formą językową, może mieć postać aforyzmu, puenty, może stanowić punkt wyjścia wiersza. Najczęściej składa się z dwóch członów: pierwszy podaje jakieś twierdzenie, a drugi jego zaskakujące uzasadnienie. Zabieg ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parafraza (gr. paraphrasis - omówienie)przeróbka utworu literackiego, swobodna, nierzadko żartobliwa, jednak dbająca o zachowanie uchwytnego podobieństwa do pierwowzoru. Parafraza może rozwijać pierwowzór, upraszczać jego treści, oddawać je za pomocą odmiennych środków artystycznych, np. Opera za trzy grosze B. Brechta jest parafrazą Opery żebraczej J. Gaya. zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich paralelizm (gr. parallelismos - zestawienie, porównanie)powtórzenie w utworze literackim jakiegoś elementu lub zasady budowy, wprowadzenie składnika analogicznego, równoległego. Paralelizm jest uznawany za najbardziej podstawowy chwyt twórczości słownej, odgrywa dużą rolę w poezji ludowej, gdzie służył zwłaszcza do kontrastowania świata ludzi i świata przyrody. Pojawia się w gatunkach nawiązujących do folkloru, np. w ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parataksa (gr. parataksis - umieszczenie obok)w obrębie zdania złożonego związek dwóch lub kilku zdań pojedynczych współrzędnych, tzn. nie podporządkowanych sobie składniowo ani znaczeniowo. hipotaksa. zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parenetyczna literatura (gr. parainesis - pouczenie)dział literatury kształtujący i propagujący wzory postępowania, zachowania oraz ideały osobowe. Posługuje się narracją, tworząc wizerunek idealnego nosiciela jakichś cech, bądź środkami perswazyjnymi, wymieniającymi pożądane cechy lub zalecenia, jak je osiągnąć. W średniowieczu parenetyka stworzyła wzorce ascety, świętego (hagiografia), a także rycerza i władcy (epos rycerski). W ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parenetykaparenetyczna literatura. zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parnasizm (gr. Parnassos - pasmo górskie w środkowej Grecji, uważane przez starożytnych za jedną z siedzib Apollina i muz)nurt w poezji francuskiej, który wystąpił w l. 60. XIX w., stanowiąc przejście od romantyzmu do symbolizmu. Jednym z twórców kierunku był T. Gautier. Parnasizm odrzucał romantyczne ukazywanie przeżyć wewnętrznych, postulował realizm i obiektywizm, nawiązujące do antyku, opisowość, zbliżenie poezji do dyskursu naukowego. Naczelną cechą kierunku było ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich parodia (gr. parőidía)odmiana stylizacji, utwór nawiązujący do określonego wzorca (utworu, stylu jakiegoś pisarza, lub prądu literackiego) w celu ośmieszenia go. Zabieg ten polega na zestawieniu pewnych cech wzorca z nie pasującym do nich kontekstem (np. w poemacie heroikomicznym) lub na przesadnym wyjaskrawieniu cech wzorca. Parodia bywa bezinteresowną zabawą literacką ... zobacz szczegóły » ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich |
|||||||||||||||||||||||||||||||
|
Baza prac
Słowniki
Dodaj pracę
Arkusze egzaminacyjne
Jak pisać
Brykowisko
Forum
projekt i wykonanie: Fabryka Stron Internetowych Sp. z o.o. |
1