zaloguj   załóż konto  

dodaj do ulubionych

wszystkie słowniki
język angielski
angielsko-polski polsko-angielski
język niemiecki
niemiecko-polski polsko-niemiecki
język polski
bohaterów literackich - gimnazjum bohaterów literackich - liceum motywów literackich - gimnazjum
pisarzy symboli literackich terminów literackich
wyrazów bliskoznacznych wyrazów obcych związków frazeologicznych
przedmiotowe
biologiczny geograficzny historyczny

wyświetl po wyników

Wyniki 1 - 20 z ogółem 68Znaleziono w 0,00 s

echo (gr. echo - głos)

utwór wierszowany, rymowany w ten sposób, że drugi wyraz pary rymowej stanowi cząstkę wyrazu pierwszego. Oba rymujące się wyrazy są położone zwykle blisko siebie. Rymy takie pełnią funkcje onomatopeiczne, np. sześciokonnych - ściokonnych (M. Białoszewski Karuzela z madonnami).   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

echolalia (gr. echo - głos)

powtarzanie głosek lub zespołów głoskowych jako naczelna zasada organizacji wypowiedzi, również literackiej, np. "Lubicie kamelie/ - Ofelie?/ Akacjowe puchy/ Czekające na wiatrów podmuchy,/ - Izydoro,/ - Lenoro?/ Na szkarłatach królewskich lilie/ Emilie?/ Tuberozy, co czarem odurzeń tchną/ -- Ninon?" (W. Korab Brzozowski Powinowactwo cieni i kwiatów o zmierzchu).   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

edytorstwo naukowe (łac. editor - wydawca)

działalność, mająca na celu wydawanie drukiem różnych tekstów. Na wydanie książki składa się ustalenie tekstu i jego opracowanie oraz wiele czynności technicznych (m.in. korekta). Edytorstwo naukowe zajmuje się ustalaniem zasad wydawania autorów nieżyjących. Chodzi o wybór właściwej podstawy tekstu, tzn. zgodnej z domniemaną intencją autora. Przyjmuje się ...   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

efekt obcości

jedna z podstawowych kategorii w koncepcji teatru epickiego B. Brechta. Polegał on na odebraniu codziennym zjawiskom ich powszedniości poprzez ukazanie ich z nieoczekiwanej strony. Celem takiego ujęcia było zmuszenie widza do nowego spojrzenia na znane mu sprawy i uzyskanie przez to dystansu do nich.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

efemeryda (gr. ephemeros - żyjący jeden dzień)

rodzaj publikacji ukazującej się tylko przez krótki czas; efemerydy chętnie wydawali artyści różnych kierunków awangardowych.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

egzegeza (gr. eksegesis - objaśnianie)

tłumaczenie, objaśnianie tekstów, pojęcie ściśle związane zwłaszcza z tekstami biblijnymi hermeneutyka.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

egzorcyzm (łac. exorcismus - zaklęcie)

krótki tekst, używany w celu usunięcia złych sił z człowieka, przedmiotu lub obszaru; obrzęd wypędzania szatana.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

egzotyzm (gr. eksotikos - daleki, obcy)

wprowadzenie do dzieła literackiego elementów zaczerpniętych z odległych krajów i kultur. Mogą to być składniki świata przedstawionego: miejsca, postacie, wątki, a także formy literackie. Celem tego zabiegu jest wywołanie nastroju, efektu tajemniczości, zaspokojenie ciekawości, potrzeby inności, przeżycia przygody. Egzotyzm ujawniał się w postaci utopii, ukazującej niezwykłe, wymyślone ...   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

egzystencjalizm (od fr. existence - istnienie, byt)

kierunek filozoficzny, zapoczątkowany w I połowie XIX wieku przez S. Kierkegaarda, a kontynuowany w XX wieku w Niemczech przez M. Heideggera i K. Jaspersa, a we Francji J. P. Sartre'a i A. Camusa. Według egzystencjalistów jedynym pewnym faktem w życiu człowieka jest jego egzystencja, czyli to ...   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

eklektyzm (gr. eklektikos - wybierający)

metoda rozumowania, łącząca elementy z różnych systemów myślowych. W odniesieniu do badań literackich i artystycznych jest to termin pejoratywny. Oznacza używanie składników pochodzących z różnych prądów i okresów w sposób niespójny, bez tworzenia z nich jednolitej całości.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

ekranizacja

wierne przeniesienie na ekran widowiska scenicznego lub utworu fabularnego. adaptacja.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

eksklamacja (łac. exclamatio - wykrzyknienie)

zdanie wykrzyknikowe, często urwane, eliptyczne, wtrącone w tok mowy jako wyraz emocjonalnego zaangażowania mówcy. apostrofa.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

eksperyment artystyczny

działanie twórcze, odchodzące od tradycji, mające na celu rozwiązanie jakiegoś artystycznego problemu czy realizację jakiejś idei. Eksperyment w sztuce ma charakter pionierski i związany jest z ryzykiem niezaakceptowania go przez krytyków i publiczność. Element eksperymentu zawarty jest w każdym dziele sztuki, gdyż ma ono być niepowtarzalne i ...   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

ekspozycja (łac. expositio - wystawienie)

sytuacja zarysowana w punkcie wyjścia fabuły epickiej, dramatycznej lub filmowej, zapoznająca odbiorcę z problemami i postaciami utworu.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

ekspresja (łac. expressio - wyrażanie)

uzewnętrznienie w wypowiedzi artystycznej rzeczywistości wewnętrznej, psychiki artysty. Podstawową wartością artystyczną stała się w okresie romantyzmu jako przejaw indywidualizmu.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

ekspresjonizm (fr. l'expression - ekspresja, wyraz)

jeden z awangardowych kierunków sztuki ukształtowany w Niemczech około 1910 roku, istniejący od lat dwudziestych XX w. Zapowiedzi ekspresjonizmu odnaleźć można już w twórczości pisarzy wcześniejszych epok: symbolizmu i naturalizmu (m.in. A. Strindberg), sam zaś kierunek oddziaływał na twórczość pisarzy następnych pokoleń. Ekspresjonizm przejawiał się we wszystkich ...   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

ekstrawersja

skłonność do uzewnętrzniania własnych myśli i emocji, otwartość na świat i ludzi, łatwość nawiązywania kontaktów z otoczeniem. Człowiek, którego osobowość cechuje ekstrawersja to ekstrawertyk. Przeciwieństwem ekstrawersji jest introwersja.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

ekwiwalent uczuć

jedna z podstawowych kategorii w koncepcji poezji Awangardy Krakowskiej, wprowadzona przez T. Peipera; układ elementów przedstawionych, mających reprezentować stan duchowy podmiotu lirycznego. Zdaniem Peipera liryka nie powinna bezpośrednio wyrażać uczuć, powinna unikać emocji, maskować je, zastępować aluzjami i precyzyjnie skonstruowanymi ekwiwalentami słownymi.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

élan vital (fr.)

pęd życia, twórcza energia, będąca motorem rozwoju istot żywych, nadająca istnieniu dynamizm. Termin został wprowadzony przez filozofa H. Bergsona (zob. bergsonizm), który uważał, że élan vital może sprzyjać wielkim dokonaniom duchowym, artystycznym i mistycznym.   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

elegia (gr. elegos - pieśń żałobna)

w poezji starożytnej Grecji utwór żałobny, bliski trenowi. W rozumieniu nowożytnym poważny, refleksyjno-wspomnieniowy utwór o miłości i śmierci. Z czasem tematyka ta rozszerzała się o problemy patriotyczne, polityczne, wojenne. Cechą wspólną elegii o różnej tematyce jest to, że podmiot liryczny wyraża swoją postawę bezpośrednio, z prostotą, szczerością ...   zobacz szczegóły »

ten tekst pochodzi z książki: Słownik terminów literackich

« poprzednie 1 2 3 4 następne »